home - inhoud - kerken - onze lieve vrouw van de rozenkrans - onze lieve vrouw van de rozenkrans site - kerk - glasramen

site

 

10 januari 1924 werd voor notaris F. Ant. Nowé te Gent de vzw “Vereniging voor Dienst en Onderhoud van de Katholieke Godsdienst in het Zoute” opgericht. Zij namen de nodige initiatieven (uitwerken van plannen, verzamelen van fondsen) om het Zoutekerkje te kunnen bouwen.
Mevrouw Raymond Lippens-de Béthune trachtte haar steentje bij te dragen en de nodige sponsors te werven ondermeer om de kerk van artistieke glasramen te voorzien.

Brief van Joseph Viérin dd 15/10/1924 : " J'ai l'honneur de vous adresser par le même courrier les dessins des vitraux pour l'église du Zoute conformément à un plan d'ensemble que j'ai dessiné avec mon collaborateur M. Fonteyne de Bruges. J'ai l'intention de dessiner ces vitraux grandeur d'exécution et de choisir moi-même le verre. Nous dirigerions le travail de très près car il importe que chaque morceau de verre soit choisi et travaillé conformément à nos détails. Pour cela il serait nécessaire que je puisse commander ce travail ici à Bruges; tout dépend de là. Les couleurs que vous trouvez sur nos croquis ne sont naturellement qu'approximatives et à titre d'indication. Le coût serait de 765,- bfr le m2 ce qui est un prix favorable étant donné que les fenêtres sont très petites et les figures relativement petites. Les oeils de boeuf des transepts seraient pourvus de vitraux avec les armes ou les noms des donateurs. Les travaux de l'église avancent rapidement il importe donc afin d'éviter d'avoir des faux frais pour vitrages provisoires que nous puissions commencer aussitôt ou sans trop de retard les vitraux.
L'aspect de la nouvelle construction se présente très bien et je suis convaincu que nous arriverons à en faire un petit monument; mais il importe que tous les meubles soient en rapoort avec l'église. Je me permets d'insister à ce sujet. ...
Pour ce qui regarde la représentation au sujet des vitraux je me suis mis d'accord avec Madame Lippens de Béthune qui s'intéresse particulièrement à ce travail.".

Bij het vervaardigen van de glasramen (mondgeblazen glas), streefden Viérin en Fonteyne naar een modene weergave binnen bepaalde bakens.
We nemen een combinatie waar van verschillende technieken en stilen :
-    de glasramen zijn gevat in een neoromaanse vormgeving : kleine ramen met rondboog
-    mozaïek glas , contouren, schaduw/diepte-effecten met grisaille, gebruik van zilvergeel
-    loodvoering volgt niet altijd de contouren, is soms overheersend in verticale en horizontale lijnen
-    gebruik van emailverven
-    een zucht neogotische traditie
     weergave : midden in het raam een heiligenfiguur omgeven door een nisvormige architectuur
-    art deco elementen
     stilering van bladmotieven, water, vleugels ...
-    invloed van het expressionisme (contouren)
De meeste glasramen zijn voorzien van een schild dat de identiteit van de schenker onthult. De glasramen die dateren van 1925 vertonen een heraldieke tekening van uitstekende kwaliteit hetgeen spijtig genoeg niet kan gezegd worden van de glasramen die later (1927) werden geplaatst of diegenen die na de oorlogsperiode (1944) werden hersteld (men vergat de laatste getuigen van de bouw van de kerk te raadplegen).
Dit verschil in kwaliteit, ook wat de glasramen betreft, is waarschijnlijk te wijten aan het feit dat ze niet gelijktijdig werden uitgevoerd - met andere woorden, ze werden in het atelier zelf niet op hetzelfde tijdstip verwezenlijkt.De ramen die later werden gefabriceerd konden niet vergeleken worden met degenen die reeds geplaatst waren. Bovendien bestaat de mogelijkheid dat ze op dat latere tijdstip door andere uitvoerders werden gerealiseerd en elke uitvoerder heeft een eigen benadering.
De oorlogsschade aan de glasramen (voornamelijk in het koor) werd hersteld door Camiel Van Walleghem (Brugge – 1916 - ), een Brugse glaskunstenaar.
In 1961 werden de heiligen van de Dominicanen boven de ingang van de sacristie aangebracht. Zij waren het werk van Herman Wauters.
In 1994 werden de glasramen gerestaureerd door het atelier Mestdagh dat in 1947 door Albert Mestdagh (1916-1972) werd opgericht. Zijn zoon Luc volgde hem na zijn dood in 1972 op. Hij huwde in 1978 met Ingrid Meyvaert, die een opleiding plastische kunsten had gevolgd aan het Sint-Lucasinstituut te Gent. Zij houdt zich vooral bezig met het ontwerpen van glasramen. Beiden vormen een mooie combinatie van ambacht en kunst.

koor

 

 

 

transept noord

 

 

hoofdbeuk noord

 

 

 

kloosterpand

olvrouwglasramen1*

 

 

boven sacristie

 

transept zuid

 

 

hoodfdbeuk zuid

 

 

 

kloosterpand

 

* de foto's van de glasramen werden genomen door kunstfotograaf Fabien Raes
 

De glasramen langs beide zijden van de hoofdbeuk werden pas in 1927 (met andere woorden twee jaar na de vorige) geplaatst.
Mevrouw Lippens had getracht fondsen te verzamelen. Ze slaagde daar slechts gedeeltelijk in : ze kreeg wel toezeggingen,  maar niet alle werden nagekomen (= niet-betaald). Dat is één van de redenen waarom enkele glasramen noch wapen noch naam van de schenker dragen.
Mevrouw Lippens had op de grote klok van het kerkje in reliëf het beeld van de 12 apostelen willen laten aanbrengen. Ingevolge technische problemen opgeworpen door de smelter moest zij afstand doen van dit idee. Ze hernam het thema bij het vervaardigen van deze glasramen.
Het gaat om twaalf trouwe metgezellen die Jezus koos onder de leerlingen die hem gewoonlijk volgden; hij noemde ze apostelen : Petrus, Andreas, Jakobus de Meerdere, Johannes, Filippus, Bartolomeus, Mattheus, Thomas, Jakobus de Mindere, Simon de Zeloot, Judas Thaddeüs en Judas Iskariot. Na de Hemelvaart kozen de apostelen een vervanger voor Judas Iskariot : Matthias.
In de glasramen vinden we tien van deze figuren terug. Noch Jakobus de Mindere noch Matthias werden afgebeeld. We merken wel Barnabas en Paulus op die enkele jaren na de Hemelvaart de rang en de voorrechten van apostel kregen.

In de meeste gevallen worden de apostelen afgebeeld met blote voeten. (de bijbeltekst van Lucas 10:4 : “Draagt geen beurs of reiszak of sandalen en groet niemand onderweg.” en Rom. 10,15 :”Hoe schoon zijn de voeten van hen, die de blijde boodschap des vredes, de blijde boodschap van het goede brengen!”). Dit is hier niet het geval.
De apostelen hebben als gemeenschappelijk attribuut vaak een schriftrol of een boek : zij hebben het geopenbaarde woord Gods verkondigd. Zij onderscheiden zich van elkaar door hun eigen individuele attribuut dat hun identiteit verduidelijkt (Middeleeuwen).
De martelaren worden vrijwel steeds afgebeeld met het werktuig waarmee ze gemarteld werden.
De kleding van de apostelen bestaat uit een lange tunica met een over de schouder geworpen mantel (pallium).

glasramen koor vooraan glasramen boven sakristie hhart apostel philippus evagelist johannes apostel jakobus de meerdere apostel paulus evangelis mattheus apostel paulus apostel simon apostel andreas apostel barnabas apostel bartholomeus apostel thaddeus apostel thomas h jozef h anna h maria aartsengelengel gabriel rozet h hubertus h christophe glasramenkoor glasramenbovensacristie hhart aphilippus ajohannes ajdemeerdere apaulus amattheus apetrus asimon aandreas abarnabas agabriel hmaria hanna hjozef athomas athaddeus abartholomeus hhubertus hchristoffel olvrouwrozenkranskerkglasramenrozet